Đây có phải là thời điểm Châu Âu "bắt đầu" tăng trưởng?
Chỉ có một vấn đề với những lời bàn tán về "hạ cánh mềm" của Châu Âu: nền kinh tế của họ chưa bao giờ thực sự bay cao. Trong khi tăng trưởng của Mỹ liên tục gây kinh ngạc, Châu Âu lại thảm hại. Nếu loại bỏ Ireland, nơi các số liệu thống kê bị bóp méo bởi các công ty đa quốc gia để giảm thuế, thì GDP của EU chỉ tăng khoảng 3% kể từ năm 2019, so với mức tăng 9% của Mỹ.
Tuy nhiên, triển vọng của Châu Âu chắc chắn đang được cải thiện. Dữ liệu công bố vào ngày 15 tháng 5 cho thấy khu vực đồng euro đã tăng trưởng 0,3% trong quý đầu tiên của năm nay so với quý trước. Đây là sự tăng trưởng đáng kể đầu tiên trong sáu quý liên tiếp và đủ để khối tiền tệ thoát khỏi suy thoái. Cùng ngày, Ủy ban Châu Âu đã nâng dự báo tăng trưởng của EU. "Chúng tôi tin rằng chúng tôi đã qua được giai đoạn khó khăn," một ủy viên vui mừng.
Lạm phát cũng đã được kiểm soát. Các con số công bố vào ngày 17 tháng 5 cho thấy tỷ lệ tăng giá hàng năm trong khu vực đồng euro giữ ổn định ở mức 2,4% vào tháng 4, chỉ nhỉnh hơn một chút so với mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB). Lạm phát cơ bản, không bao gồm giá thực phẩm và năng lượng biến động, đã giảm từ 2,9% xuống 2,7%, có nghĩa là quá trình giảm lạm phát không chỉ do sự sụp đổ của giá gas, hiện đã giảm xuống còn khoảng một phần tư mức mà nó đạt được vào năm 2022. Đáng khích lệ, điều này đã đạt được mà không tăng thêm thất nghiệp. Tỷ lệ thất nghiệp của EU là 6,1% trong quý đầu tiên của năm nay, chỉ nhỉnh hơn mức thấp nhất kể từ đầu thiên niên kỷ.
GDP của Châu Âu qua các quý (Biểu đồ: The Economist)
Miền Nam Châu Âu, từng được coi là khu vực tụt hậu, hiện đang chứng kiến tốc độ tăng trưởng nhanh hơn so với miền Bắc. Italia đã vượt qua cả Pháp và Đức, một phần nhờ vào quỹ phục hồi của EU được khởi xướng trong đại dịch COVID-19 và vẫn đang giải ngân. Theo Claus Vistesen của Pantheon Macroeconomics, miền Nam Châu Âu "hoạt động tốt hơn khi lạm phát cao hơn một chút", vì giá cả tăng giúp giảm bớt gánh nặng nợ nần. Trong khi đó, miền Bắc Châu Âu chịu thiệt hại nhiều hơn từ giá gas tăng cao sau khi Nga xâm lược Ukraine.
Với lạm phát không còn là vấn đề lớn, chính sách tiền tệ hiện có thể hỗ trợ phục hồi Châu Âu. Một số ngân hàng trung ương đã bắt đầu cắt giảm lãi suất. Hungary, nước bắt đầu tăng lãi suất sớm hơn hầu hết các quốc gia, hiện đã hạ lãi suất tám lần. Tại Cộng hòa Séc, lãi suất đã giảm từ 7% xuống còn 5,25% kể từ tháng 12. Ngân hàng Riksbank của Thụy Điển, một chỉ số quan trọng của ECB, đã cắt giảm lần đầu tiên vào ngày 8 tháng 5. Các thị trường dự đoán ECB sẽ hạ lãi suất chính sách ba lần trong năm nay, bắt đầu từ ngày 5 tháng 6. Ngược lại, họ dự đoán Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sẽ chỉ cắt giảm một lần.
Các công ty đang tận dụng sự khác biệt này giữa hai bờ Đại Tây Dương. Doanh số bán trái phiếu "Reverse Yankee" - nợ bằng euro do các nhà phát hành Mỹ bán - đã tăng vọt. Theo Ngân hàng Mỹ, nếu xu hướng của bốn tháng đầu năm 2024 tiếp tục, doanh số của loại nợ này có thể vượt qua mức 88 tỷ USD vào năm 2019. Nhiều trái phiếu này, phát hành với thời hạn năm năm, hiện cũng cần được tái tài trợ. Khoản nợ chủ yếu được sử dụng để tài trợ cho các hoạt động của các công ty Mỹ tại Châu Âu.
Để nền kinh tế thực sự cất cánh, cần tăng năng suất và đầu tư thực sự. Cho đến nay, phần lớn sự phục hồi đến từ nhu cầu nội địa: người Châu Âu có việc làm và giá năng lượng thấp hơn đã tăng sức mua của họ. Tuy nhiên, năng suất, được đo bằng GDP trên mỗi lao động, đã giảm kể từ năm 2022. Trừ khi người lao động trở nên hiệu quả hơn, Châu Âu rất có khả năng sẽ tiếp tục tụt hậu so với Mỹ. Thực tế, IMF dự báo GDP trên đầu người của Châu Âu sẽ giảm từ 68% của Mỹ vào năm 2019 xuống còn 66% vào năm 2029. Lục địa này đã thoát khỏi sự ảm đạm của những năm qua. Giờ đây, thử thách thực sự bắt đầu.
Website được phát triển bởi CÔNG TY TNHH MTV PIPSCOLLECTOR và là chuyên trang phi lợi nhuận dành cho mọi nhà đầu tư Việt.
© 2023, All rights reserved.
Địa chỉ: Văn phòng 2, Tầng 8, Tòa nhà Pearl Plaza, 561A Điện Biên Phủ, Phường 25, Quận Bình Thạnh, TP Hồ Chí Minh, Việt Nam